طراحی وب سایت

خبرگزاری دانشجویان ایران - تهران سرویس: جامعه اطلاعاتی -فناوری اطلاعات
به نظر می رسد سایت های اینترنتی که بعضا تحت عنوان پورتال در کشور فعال هستند نه تنها تمام نیازهای کاربران خود را در وهله اول برطرف نساخته بلکه بعضا افکار آن ها را در پی جست وجوهای اطلاعاتشان آشفته می کنند. یکی از مشکلات حال حاضر پیش روی پورتال ها نبود اعتماد کافی مردم و فراگیر نشدن استفاده از خدمات آنلاین است که می توان گفت فرهنگ استفاده از خدمات آنلاین در کشور به میزان کافی ایجاد نشده است و دیگر آنکه اطلاع رسانی بسیاری از سازمان ها از خدمات قابل ارائه آنلاین خود ضعیف بوده و آنطور که باید مردم با این خدمات آشنا نیستند.
به گزارش خبرنگار فن آوری اطلاعات خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) ، موضوع پورتال و خدمات الکترونیک مدت زمانی است که در عرصه فن آوری های نوین ایران لقبی را به خود چسبانده و هرچند که به معنای واقعی خود نرسیده است ولی توانسته در سازمان ها و ارگان های کشور بعضا با وجود هزینه های بالا و گاهی رعایت نکردن زیرساخت های لازم ، جایگاهی را به خود اختصاص دهد.
تعریف پورتال
پورتال ها درگاه هایی برای ورود به دنیای خدمات الکترونیکی هستند که به کاربران این قابلیت را می دهند که تنها با یک بار تشخیص هویت بتوانند به خدمات الکترونیکی دسترسی داشته باشند و با اتصال به آن ها قادر به رفع نیازهای اطلاعاتی خود از طریق دنیای مجازی خواهند بود که معمولا هم اطلاعات آن ها یا به صورت سازمان دهی شده در زمینه ای خاص ارائه می شود و یا قابل استفاده توسط تمامی افراد از هر قشری خواهد بود .
کارشناسان عملکرد پورتال ها را به دو بخش عام و خاص منظوره تقسیم می کنند که از پورتال های خاص منظوره فقط ارائه اطلاعاتی خاص انتظار می رود، مانند پورتال تخصصی پرورش گل و یا پورتال مساجد در کشور، اما پورتال های عمومی چنین سبکی ندارند، مثل پورتال ایران که خدماتی برای عموم مردم ارائه می دهد و نیاز به ارائه اطلاعات تخصصی در یک حوزه خاص در آن نیست.
در این زمینه سیدمحمدحسین سجادی - کارشناس حوزه فن آوری اطلاعات - پورتال ها را نیازمند یکسری اطلاعات تکنولوژیک مثل توسعه پذیری دانست و خاطر نشان کرد: یک پورتال خاص منظوره چندان دغدغه های جدی تکنولوژیک ندارد زیرا این نوع پورتال ها متولی خاصی دارند و سرویس هایی که ارائه می دهند، اطلاعاتی است و تمام این اطلاعات و محتواها ذیل یک مجموعه تکنولوژیکی قابل جمع آوری هستند.
نیازمندی های راه اندازی پورتال
برای راه اندازی پروژه های وسیع در سطح کشوری معمولا برنامه هایی بلندمدت اتخاذ می شود تا مشکلات و کمبودها در پایان هر مرحله کاری مشهود شده و روند پروژه را در انتهای کار با خلل مواجه نسازد اما شاید این بخش از ارائه خدمات الکترونیک هم جزو این دسته بگنجد که از ابتدا شاهد برنامه ای بلندمدت از سوی مسوولان این حوزه نبوده ایم هرچند برنامه هایی دوره یی از سوی سازمان ها و ارگان های بخش خصوصی شکل گرفته و در نتیجه شاهد موفقیت آن پروژه در انتهای کار بودیم.
مدیر گروه علمی تحلیلی طیف هم معتقد است: همه پورتال های اینترنتی موجود در جهان را تنها دولتی ها ایجاد نمی کنند و بخش خصوصی فعالیت اصلی در این عرصه را انجام می دهد که طبیعتا باید این نوع فعالیت ها برای بخش خصوصی درآمدزا باشد.
مهدی روحانی نژاد همچنین بحث های حقوقی هم در راستای ارائه خدمات از سوی پورتال ها ناقص دانست و گفت که در جهت بهبود شرایط و همچنین رسیدن به نقطه مطلوب در امر پورتال ها و ارائه خدمات الکترونیک باید به این مباحث اهمیت داد تا کاربران بتوانند با خیال راحت و با آرامش در این فضا سیر کنند و اطلاعات مورد نظر خودشان را به دست آورند یا به تبادل بگذارند.
وظیفه پورتال چیست؟
با وجود برخی پورتال ها در کشور چه از سوی بخش خصوصی و چه دولتی شاهدیم که برخی از آن ها به آن درجه ای نرسیده اند که یک کاربر با یک بار رجوع به آن ها اقناع شده و دیگر بار نیازی به گشت و گذار در اینترنت نداشته باشد؛ در همین خصوص معاون it سازمان فعالیت های قرآنی دانشجویان کشور این موضوع را از عدم سرویس گرایی به مفهوم واقعی در فرآیند کاری پورتال ها دانست و ابراز کرد : یکی از محوری ترین خصوصیات پورتال هدایت گر بودن کاربران است و موجب تسهیل دسترسی هاست و هم چنین سازمان ها نیز می توانند خدمات خود را به کاربران به گونه ای همسان و هم نوا ارائه و توسعه دهند.
دکتر کرمانپور درباره راهکارهایش برای رفع این موضوع خاطر نشان کرد: باید همه ابعاد فنی تعریف شود و هزینه های متعلق به آن شناسایی شود تا متناسب با آن برنامه ریزی گام به گامی صورت بگیرد و البته باید دانست که خیلی اوقات سازمان ها به دلایل ناشی از نداشتن توان فنی کافی و یا هزینه، راهکارهایی را برمی گزیند که مجبور به دوباره کاری و بازگشت به گذشته می شوند که این موضوع در هر سازمانی با اینرسی مواجه است و به هر حال مزایای پورتال برای استفاده بهینه از دست می رود.
پورتال های داخلی موثر بودند؟
در ارزیابی عملکرد و کارایی سرویس های فناوری اطلاعات که عموم مردم را مورد خطاب قرار می دهد معمولا شاخصی در نظر گرفته می شود که میزان رضایتمندی مخاطب از یک سرویس ویژه است و بر همین اساس برای به دست آوردن و مفید واقع شدن پورتال ها در ارائه خدمات تحت وب نیز باید میزان رضایتمندی مخاطبان را در به کارگیری از آن ها سنجید تا مشخص شود که آیا درگاه حال حاضر جوابگوی نیازمندی های آن ها هست یا خیر.
رییس پژوهشکده بهره برداری ایمن شبکه دانشگاه امیرکبیر دراین باره به عنوان یک کاربر درباره میزان رضایتش از پورتال های مورد استفاده اش، تاکید کرد: مهم ترین پورتال مورد استفاده برای من که یک دانشگاهی هستم، پورتال دانشگاه صنعتی امیرکبیر و دانشگاه های دیگر است که به مرور زمان و با نظرسنجی از کاربران خودشان را به حد مطلوبی رسانده اند و اکنون می توانم بگویم که از پورتال این دانشگاه بسیار رضایت دارم.
دکتر گئورک قره پتیان مدعی است که نیازسنجی مناسب از کاربران صورت نگرفته و به طبع آن دیدگاه های کوتاه مدت در مسائل دیده شده که هیچ تناسبی با سرعت تغییرات رو به رشد فن آوری های نوین ندارد و بنابراین افرادی هم که این دیدگاه ها را در نظر می گیرند علاوه براین که باید به روزرسانی را برای خودشان داشته باشند، باید یک دیدگاهی هم نسبت به آینده سازمان مربوطه خودشان داشته باشند تا سیستمی را که در نظر می گیرند و طراحی می کنند بتواند طول عمری چند ساله داشته باشد.
زیرساخت مورد نیاز پورتال ها
مسلما اجرای هر طرحی نیاز به پیش نیازهایی دارد که به مانند بستری برای شکل گیری اند و در پروژه های کلان در حوزه فن آوری های نوین هم وجود این بسترها بیش از پیش احساس می شود زیرا تا قبل از آن فعالیتی با آن مشخصات انجام نمی شده است و بنابراین کافی است که کمی بی توجهی در این حوزه ها، کل پروژه را با خلل مواجه کند.
رییس ادره تحقیق و توسعه سازمان فن آوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران نیز در خصوص هزینه بر بودن زیرساخت ها ابراز کرد: شاید زیرساخت هایی که برای حوزه های فن آوری اطلاعات و حتی بخش پورتال شکل می گیرد، هزینه بر باشد اما با تسهیلاتی که این زیرساخت ها در ارائه خدمات ایجاد می کنند، در بلندمدت و در آینده منافع بسیار زیادی را دربر خواهد داشت.
او هم چنین توانمندی های زیرساخت های حال حاضر در ارائه خدمات را مطلوب ارزیابی کرد و گفت: درست است این زیرساخت ها در زمینه خدمات عمومی کفایت می کند اما برای توسعه خدمات مطلوب زیرساخت ها می تواند بسیار بهتر و موثرتر باشد.
سیامک سعدآبادی درباره مشکلات حال حاضر مربوط به پورتال ها گفت: یکی از مشکلات حال حاضر پیش روی پورتال ها نبود اعتماد کافی مردم و فراگیر نشدن استفاده از خدمات آنلاین است که می توان در حالت کلی گفت که فرهنگ استفاده از خدمات آنلاین در کشور به میزان کافی ایجاد نشده است و دیگر آنکه اطلاع رسانی بسیاری از سازمان ها از خدمات قابل ارائه آنلاین خود ضعیف بوده و آنطور که باید مردم با این خدمات آشنا نیستند.
مدیر اجرایی مرکز امنیت شبکه دانشگاه صنعتی شریف نیز در اینباره گفت: برای یکسان سازی وضعیت و هم چنین بهبود پورتال های موجود باید سازمان ها از ابعاد سخت افزاری، نرم افزاری و شبکه تجهیز شوند، بودجه اعتباری درباره فن آوری اطلاعات نیز باید اصلاح شود؛ معمولا این بودجه به شکلی است که یا خیلی جزیی است و یا نحوه هزینه کرد صحیح آن را برای دستیابی به خروجی مطلوب بلد نیستیم و بخش آخر هم به مدیریت درست فن آوری اطلاعات مربوط می شود.
امینی تصریح کرد: وجود برخی سایت ها برای معرفی پورتال های مفید و کارا در فرهنگ استفاده و کار با برخی پورتال ها بسیار موثر است؛ ما معمولا برای دسترسی به پورتال ها دو راه داریم که یکی جست وجوی کورکورانه است و دیگری این است که به صورت ساخت یافته پیش برویم و در روش ساخت یافته وجود این گونه سایت ها خیلی موثر است اما باید این سایت ها به مردم معرفی شوند تا بتوانند به کارآمدی خود برسند.
ضعف پورتال ها
اکثر کارشناسان وجود برخی از معضلات را در حوزه فن آوری اطلاعات، نبود متولی برای این بخش ها می دانستند و عنوان می کردند که هرچند برخی ارگان ها خود را به عنوان متولی معرفی می کنند اما در عمل شاهدیم که هیچ نقشی را از خود ایفا نکرده و تنها دم از مسوولیت می زنند.
مدیر اجرایی مرکز امنیت شبکه دانشگاه صنعتی شریف در این باره عنوان کرد: مشکل اصلی در کشور ما این است که بخش فن آوری اطلاعات متولی مشخصی ندارد، در صورتی که قاعدتا وزارت ارتباطات و فن آوری اطلاعات باید مسوولیت این بخش را برعهده بگیرد اما می بینیم که کار این وزارتخانه را کلا امور مخابرات تشکیل می دهد.
او افزود: در گزارش های ارایه شده در همایش ها و کنفرانس های تخصصی هم می بینیم که کلا درباره گسترش بخش مخابرات و اعداد و ارقام آن بحث می شود اما درباره فن آوری اطلاعات صحبتی به میان نمی آید.
محمدامین طالب شهرستانی - کارشناس رسانه های دیجیتالی - نیز تصریح کرد: دستگاه های دولتی ما دو گروه وظیفه دارند که یکی برنامه ریزی، سیاستگذاری و نظارت در قالب وظایف صنف است و دیگری تقسیم کار در عملیات اجرایی در قالب برنامه های ستادی؛ اتفاق بزرگی که در مجری طرح های فن آوری اطلاعات نیفتاده این است که خودش را در نقش برنامه ریزی، مدیریت اجرایی و برنامه ریزی تفضیلی نمی بیند و همین عامل اصلی آن شده که هر سازمانی بسته به بضاعت خودش، رفتارهای خاصی را نشان می دهد، در حالی که بسیاری از منابع مالی حوزه فن آوری اطلاعات در گروه دستگاه های مختلف قرار دارد.
و در آخر فرهنگ سازی...
شاید بخش پایانی در راه اندازی سیستم های نوین ، فرهنگ سازی باشد که به مخاطبان خود بیاموزد شیوه ها و راه های استفاده از آن فن آوری چگونه است ؛ در زمینه پورتال ها نیز این موضوع به مقتضیات خودش به وقوع پیوسته اما شاید به میزانی نبوده است که در حال حاضر شاهد به کارگیری لفظ سایت و پورتال به جای یکدیگر هستیم.
به اعتقاد کارشناسان وجود سایت هایی برای معرفی پورتال ها مؤثر است؛ معمولا برای دسترسی به پورتال ها دو راه داریم که یکی جست وجوی کورکورانه است و دیگری این است که به صورت ساخت یافته پیش برویم و در روش ساخت یافته وجود این گونه سایت ها خیلی موثر است اما باید این سایت ها به مردم معرفی شوند تا بتوانند به کارآمدی خود برسند.

منبع : ایسنا - خبرگزاری دانشجویان ایران  تاریخ : 5   شهریور   1389  شاخه : وب